Duurzaamheid en biodiversiteit horen bij de tuin van nu

Prachtig zijn ze, die grote tuintegels van een formaat dat niet groter kan. Het mooie van die XXL-tegels is bovendien dat er vrijwel geen plassenwater in de tuin achterblijven bij regenval. Maar behalve dat uw hovenier of stratenmaker zich er een hernia aan tilt, is het ook niet meer passend bij het veranderende klimaat. Het water verlaat uw tuin razendsnel richting het overbelaste rioleringsnetwerk. Zo zijn er naast deze grote tegeltrend nog wel wat zaken die we beter kunnen en moeten doen.

tUINIER DUURZAMER EN BIODIVERSER

Er zijn veel mogelijkheden die u kunt toepassen om uw tuin als buffer te laten functioneren tussen regenval in uw tuin en het rioleringssysteem. De meeste gemeentes zorgen ervoor dat bij nieuwe riolering en/of bestrating het hemelwater gescheiden is van het rioleringswater. Veel van de mogelijkheden die u als tuinier kunt toepassen kosten niet de wereld (maar helpen wel mee de wereld weer beter te maken). Het budget kan dus geen excuus zijn.

Het bericht gaat door onder deze foto

Foto door Lina Kivaka op Pexels.com

Als u aan de slag gaat met uw tuin meer als buffer te laten fungeren is het combineren van maatregelen om de biodiversiteit en dus een rijker dierenleven aan te raden. Hieronder ziet u een aantal maatregelen die u als tuinier kan toepassen. Het nieuwe klimaat vraagt om een nieuwe manier van tuinieren waarbij zaken als plantkeuze, bestrating, watergift etc. vragen om een andere aanpak. Waarschijnlijk bent u tuinier genoeg om hier uw uitdaging in te zien.

Waterdoorlatende bodembedekkers

U ziet hier hoe de xxl-tegel is te combineren met bijvoorbeeld: grind/split (stroken), boomschors of cacaodoppen. Het kost de stratenmaker zijn rug (er bestaat ook speciaal gereedschap voor maar is vaak rendabel bij een grotere tuin), maar u heeft uw best gedaan voor de goede zaak.

foto; florum.nl

Bodemverbeteraars

Een bodemverbeteraar zoals compost zorgt voor een betere drainage/wateropname van de grond.

Maak een grindkoffer

Grindkuil of grindkoffer bron foto; klusidee.nl

Een grindkuil (of grindkoffer) is een ondergrondse berging, vol met grind. In de holle ruimtes van de kuil kan water opgeslagen worden, dat vervolgens langzaam in de bodem wegzakt. Om te voorkomen dat zand en andere gronddeeltjes tussen het grind komen en dat de bodem dichtslibt, breng je een filter of anti-worteldoek rondom het grindpakket aan.

Door de langzame opname van regenwater, voorkomt een grindkuil dat de grond verdroogt. Een grindkuil kan al op kleine schaal aangelegd worden. Afhankelijk van de beschikbare ruimte in je tuin, kies je de afmeting en vorm.

Let op: om wateroverlast en -schade te voorkomen, plaats je de grindkuil op enige afstand van je huis en van dat van de buren. Wanneer mogelijk plaats je hem bij voorkeur ook iets lagergelegen.

Het bericht gaat hieronder verder

Creëer hoogteverschil

Door voor een hoogteverschil te kiezen is het mogelijk om water te leiden naar een laag punt. Dit kan een grindkoffer zijn, maar ook een vijver met overloop. Ook kan je er voor kiezen de regenpijp af te koppelen en dit water richting het laagste niveau te leiden.

Aangesloten op een regenpijp kan de schutting zich vullen, het hemelwater kan gebruikt worden binnenshuis, bijv. bij het toilet te spoelen. Ook kan het buiten gebruikt worden bij periodes van droogte kan het dienen als water voor de beplanting. Nu nog wat planten tegen de schutting en …!

Een regenwatergebruikssysteem

Een regenwatergebruikssysteem bespaart drinkwater en houdt regenwater vast dat op je dak of in je tuin valt. Je kunt dit gratis, kalkvrije regenwater benutten voor wasmachine, wc en tuin. Er zijn systemen beschikbaar voor zowel binnenshuis als buitenshuis. Een huisinstallatie bestaat uit een reservoir, een pomp, aansluiting op gebruikspunten, een overstort en een toevoervoorziening.

Infiltratiekratten

Regenwater tijdelijk opslaan in de grond en vertraagd afgeven aan de bodem. Voordeel hiervan is voor u dat u geen tuinoppervlakte hoeft in te leveren.

Grindstroken

Grind noemen we een halfverharding. Door dit als paden of stroken, bijv. langs het terras te gebruiken kan regenwater sneller wegzakken waardoor er minder wateroverlast ontstaat. Andere halfverharding zijn, bijvoorbeeld: Steenslag, schelpen, houtspaanders, dennenschors en cacaodoppen.

Bestrating functioneel inzetten

Vooral in de periode voor 1985 had bestrating de functie van looppad richting terras, poort of schuur. Het was dus puur functioneel om van a naar b te komen. De rest van de (stads)tuin kreeg plantenborders en niet te vergeten het gazon. Met bestrating weer puur functioneel te laten zijn winnen we veel oppervlakte terug voor groen.

Foto door Pixabay op Pexels.com

Meer planten in de tuin zorgt voor een lagere temperatuur, vooral bij extreme hitte heeft u hier voordeel bij. Bestrating houdt warmte vast en geeft het langzaam af. Bomen geven schaduw waar u in de extreme hitte blij mee zult zijn. Ook zijn er de leilindes die met hun hoge hagen in vormsnoei voor schaduw kunnen zorgen, dan zijn er ook nog de platanen vormgegeven als parasol.

UITGELICHT | DE REGENTUIN

De belangrijkste reden voor het aanleggen van regentuinen is dus het watermanagement, de grote hoeveelheden water welke in korte tijd neerdaalt zorgt voor overlast omdat de afvoer de hoeveelheid hemelwater niet in dit tempo kan verwerken. Volbetegelde tuinen, asfalt etc. verhogen het zgn. Runoff-effect, dit is een term waarin we de waterafvoer van bebouwing of wegen etc. meten.

Daktype en Runoff-effect:

  • standaard dak – 81%
  • groendak met 5 cm gravel – 77%
  • groendak met 5 cm substraat – 50%
  • groendak met 10 cm substraat – 45%
  • groendak met 15 cm substraat – 40%

In het stedelijk gebied bestaat 50-56% van de oppervlakte uit daken en trottoirs, hier is dus nog een enorme slag te maken!

Elke tuin kan dus een regentuin zijn, maar het grootste effect wordt behaald bij het gebruik van planten waarvan door onderzoek is vast komen te staan dat zij de meest gunstige eigenschappen bezitten voor de (tijdelijke) opslag van water en zijn bestand tegen extreme periodes van droogte en hitte. Bovendien hebben regentuinen een gunstig effect op de biodiversiteit (dierenleven).

Het bericht gaat hieronder door

Tuin van de toekomst – Pompen of….een regentuin

Nog maar enkele dagen geleden hebben wij allemaal kunnen ervaren wat een enorme overlast hevige regenval kan veroorzaken. Deze hevige stortbuien zullen in de nabije toekomst steeds vaker een normaal verschijnsel in ons land gaan worden. De rijksoverheid gaat binnenkort via de Delta commissie  bekend maken welke maatregelen er zullen worden genomen om overlast tot […]

Dit is een beknopt overzicht van planten die geschikt zijn voor een regentuin:

  • Lychnis floscuculi
  • Iris pseudacorus
  • Primula var.
  • Osmunda regalis
  • Caltha palustris
  • Lythrum salicaria
  • Cardamine pratensis
  • Euphorbia palustris
  • Ligularia stenophylla
  • Viburnum var.
  • Leucojum verum
  • Inula racemosa ‘Sonnenspeer’
  • Molinia caerulea ssp. arundinacaea
  • Geum rivale ‘Lemon Drops’
  • Kniphofia ‘Tawney King’
  • Sedum ‘Purple Emporer’/acre/reflexum/album
  • Calamagrostis x acutiflora ‘Karl Foerster’
  • Aster frikartii ‘Moench’
  • Hemerocallis ‘Lemon Balls
  • Helenium ‘Moerheim Beauty’
  • Echinacea purpurea
  • Tulip cluisiana
  • Telekia speciosa
  • Astilbe chinensis
  • Scirpus lacustris
  • Rheum palmatum
  • Penstamon ‘Husker’s Red’
  • Rudbeckia fuldida deamii
  • Rodgersia pinnata ‘Superba’
  • Fillipendula ulmaria
  • Anthemis tinctoria
  • Dianthus carthusianorum
  • Thymus serphyllum/E. B. Anderson
  • Allium schoenoprasum
  • Geranium sylvaticum
  • Betula pendula
  • Corylus avellana
  • Rosa eglanteria
Iris pseudacorus
Euphorbia palustris Foto; Wikkimedia
Geum rivale ‘Lemon Drops’
Rosa eglanteria Foto; wikimedia

Het bericht gaat hieronder verder

GO WILD! gids bij het maken van een natuurlijke tuin – Deel 2

Combineren en indelen van planten in de natuurrijke tuin In deel 1 van deze gids over het maken van een natuur(rijke)tuin zijn we voornamelijk ingegaan waar u het beste uw inspiratie vandaan haalt, hoe belangrijk transparantie is en ook kwamen de drie belangrijkste lagen van een ontwerp aan bod. In dit vervolg ligt de nadruk […]


Biodiversiteit staat voor de graad van verscheidenheid aan levensvormen. Veel verschillende soorten en typen groen in de stad zorgen voor een hoge biodiversiteit. Hoe gevarieerder het aanbod aan groen, des te meer leven het aan zal trekken. Veel bestuivende insecten en een gevarieerd aanbod aan groen scheppen weer een voedselbron voor vogels en andere dieren. Bestuivers (en bestuiving) vormen dus een belangrijke schakel in ecosystemen en zijn daarmee essentieel voor de biodiversiteit. Veel bewoners waarderen de natuur in de stad. Hieraan geven ze uiting door het ophangen van nestkastjes en
bijenhotels en door het bijvoeren van vogels in de winter.


Kijk hier voor evt. Subsidie in uw woonplaats


Hoe je het ook bekijkt het veranderende klimaat zal grote impact hebben op de manier hoe wij tuinieren. De grootste impact is het extreme weer, zoals heftige regenbuien en periodes van extreme droogte, die elkaar opvolgen. Het tekort aan huizen brengt met zich mee dat de verloren natuurlijke bronnen en eigenschappen van deze plekken zo veel mogelijk door tuinen moet worden overgenomen. Het gaat dan om zaken als waterbuffering, opvangen van fijnstof, schuilplekken en voedsel voor dieren.

Het tuinontwerp en de plantkeuze samen met de maatregels zoals in dit bericht beschreven maken de tuin niet van de toekomst maar is eigenlijk de tuin van nu. De grootste uitdaging daarbij is het overbrengen van het belang aan tuinbezitters die nu al moeite hebben om een tegel uit hun tuin te halen voor een klein beetje groen. Een moeilijke missie dus maar wel een die we moeten aangaan.

Enkele recente berichten, het bericht gaat hieronder verder

HERINNERINGSBOMEN voor elke gelegenheid en elke tuin

Er is altijd wel een gelegenheid waarbij het aanplanten van een boom een houvast kan zijn en/of een emotionele betekenis kan hebben. Hierbij moet u denken aan gelegenheden zoals; Geboorte, overlijden, huwelijk of een jubileum. Soms wordt ook voor een boom gekozen vanwege de symboliek. Met zijn groei, de invloeden waar de boom aan bloot […]

Onze tuinen in de herfst en winter

Elke tuinier zou dit onmiddellijk beamen, tuinieren is vooruit kijken. Bloeiseizoenen worden zo lang mogelijk gerekt en wil je rekening houden met kleur, oogst en voeding voor de dieren (om de winter door te komen). Het liefst heeft de winter ook wat kleur, zoals groen van coniferen, oranje, goudgeel tot rode herfstkleuren en bruin van […]

Balkontuinen: Groene inspiratie op hoog niveau

Stedelingen zijn steeds vaker op zoek naar plekken, zowel binnen als buiten, om te kunnen vergroenen. De meeste van hen zijn doordrongen van de positieve werking die planten hebben op mensen. Er ontstaan groene wanden in de woningen, maar ook op het balkon komen steeds meer planten. Zelfs zo veel planten dat je kunt spreken […]

De problemen waar tuiniers o.a mee te maken krijgen

  • Langer groeiseizoen
  • Extreme regenbuien
  • Hete en droge periodes met als gevolg watertekort
  • Nieuwe plantenziektes en oude die verdwijnen
  • Effecten op bestuivers

wat we in ieder geval al kunnen doen

  • Gebruik geen tuingereedschap wat bijv. op benzine draait, kijk liever naar nieuw gereedschap op zone-energie
  • Plant verschillende bomen, heesters en vaste planten
  • Installeer groendaken en muurtuinen als extra koeling in de zomer en in de winter als isolatie
  • Vraag naar turfvrije compost
  • Composteer uw tuin- en keukenafval
  • Gebruik zo veel als het kan recycle-producten
  • Let op dat invasieve en gecultiveerde tuinplanten uw tuin niet verlaten
  • Het ligt voor de hand, maar gebruik geen chemische bestrijding, ook niet voor op het grindpaadje

Diverse Organisaties:

De 10 meest recente berichten