Jeanne van Rijs: In de winter ook genieten van je tuin? Deel 2

Deel 2: Wintergroen

Als ontwerper streef je altijd naar een voldoende aantrekkelijk beeld in de wintertuin. In het voorgaande deel van deze serie van drie over de wintertuin kwam het belang van structuur aan de orde. Eén van de mogelijkheden om structuur in de wintertuin aan te brengen is de keuze voor wintergroene hagen. Daarnaast kunnen alle wintergroene planten een bijdrage leveren aan een aangenaam winterbeeld.

TRANSLATION BUTTON CAN BE FOUND UNDER THIS POST

Ilex maximowicziana

Wintergroene hagen in de wintertuin

Abelia grandiflora

Elke haag zorgt voor lijn en structuur, maar de wintergroene hagen vallen in de winter extra op. Denk aan een strak geknipte Taxushaag of de vele Buxushaagjes die we afgelopen decennia zoveel aangeplant zagen, maar die nu, door de Buxuxmot, erg aan waarde hebben ingeboet. Een goede vervanger voor Buxus is Ilex maximowicziana var ‘Kanehirae’ (Japanse Hulst) die veel op Buxus lijkt, frisser groen is en harder groeit. Voor hogere wintergroene hagen voldoen o.a. Prunus lusitanica, Prunus laurocerasus ‘Caucasica’ en Eleagnus ebbingei, waarvan het blad een zilverkleurige achterkant heeft. Weinig gebruikt zijn hagen van hulst (Ilex crenata). Je hebt er wel wat ruimte voor nodig en snoeien van zo’n prikhaag, is niet het meest aangename werk, maar mooi zijn ze wel met hun rode bessen in de winter. Alle deze hagen groeien goed en gemakkelijk. Een tuin wordt extra interessant als je de hagen in verschillende hoogten knipt.

Prunus lusitanica

Wintergroene heesters

Mahonia


Er zijn meer wintergroene struiken dan je op het eerste oog zou denken en het is de moeite waard om ze in je tuin te planten om een goed winterbeeld te krijgen. Van een aantal heesters, als b.v. Taxus baccata, Choysia en Ilex (hulst) zijn strakke vormen te snoeien, die, in ritme in de tuin geplaats, een opvallend en aandachttrekkend spel geven. Viburnum tinus, Viburnum davidii en de wat onbekendere, laatbloeiende Abelia gedijen in de zon of halfschaduw. Denk voor de halfschaduw eens aan Nandina, hemelse bamboe. Een geweldige struik, met mooie herfstkleur en roomkleurige bloempluimen. Hij lijkt wel wat op bamboe, wat zijn Nederlandse naam dan ook verraad. Je hebt wel meerdere exemplaren nodig om de rode bessen, die de hele winter de tuin verfraaien, te krijgen. Sarcococca, Rhododendron en Mahonia media zijn goede wintergroene struiken voor de halfschaduw en schaduw. De laatste geurt ook nog eens heerlijk tijdens de bloei!

Nandina (hemelse bamboe)
Sarcococca
Viburnum tinus

Wintergroene vaste planten

Bergenia ‘Jelle’


In een zonnige border zijn er wat minder wintergroene vaste planten voorhanden dan in halfschaduw of schaduwomstandigheden. Eén van de best bruikbare is Bergenia (Schoenlapper), die overigens breed inzetbaar is omdat hij ook in de halfschaduw en de schaduw gedijt. In meer schaduwrijke omstandigheden is de keuze groter. Hoewel niet aan iedereen bekend is, zijn er prachtige wintergroene varens die niet woekeren, maar in de wintertuin beeldbepalend zijn; de Mannetjesvaren, (Dryopteris felix mas), IJzervaren (Cyrtomium falcatum), Tongvaren (Phyllitis scolopendrium) en de veel typen Naaldvarens (Polystichum). Allemaal stuk voor stuk de moeite waard. Grappig; het blad van de klimopbladige Cyclaam (Cyclamen hederifolium) is juist in de winter zichtbaar en verdwijnt van maart tot september weer onder grond.

Cyclamen hederifolium
Polystichum (naaldvaren)

Wintergroene bodembedekkers

Asarum europeum (mansoor)


Ook in deze groep zijn er een aantal goed bruikbare wintergroene planten te vinden. Denk voor halfschaduw/schaduwrijke omstandigheden onder andere aan Mansoor (Asarum europeum) en aan Pachyphragma macrophyllum, een goede vervanger voor Pachysandra die op dit moment lijdt onder schimmelziekten. Deze planten blijven echt mooi gedurende de winter. Dat geldt ook voor Geranium microrrhizum een supersterke bodembedekker voor vrijwel alle omstandigheden.

Voor wat zonniger omstandigheden kun je maagdenpalm gebruiken. Een groter oppervlak waarvan de planten elk jaar in eind febr. flink teruggesnoeid zijn, kan in het voorjaar prachtig blauw bloeien. Op te kleine oppervlakken kan het er echter slordig uitzien met ranken die te lang zijn, het oppervlak maar mager bedekken en weinig bloei geven. Waldsteinia ternata is voor zonnige tot halfschaduw situaties goed te gebruiken. Deze plant groeit het oppervlak snel dicht en bloeit met heldergele bloemen.

Wintergroene klimplanten

Clematis armandii

Dit is wat lastiger. Lonicera henryii (Kamperfoelie) is wintergroen, maar doet niet wat je hoopt dat een kamperfoelie doet; mooi bloeien en geuren. Maar goed, wintergroen is hij wel en sterk ook.
Twee andere soorten die ik graag gebruik zijn fantastisch, maar niet 100% winterhard. Je kunt ze dus bij matige tot strenge vorst kwijtraken. Het is Clematis armandii; je zou het lange glanzend wintergroene blad in eerste instantie niet als een Clematisblad herkennen. Hij bloeit in april met geurende bloemen. De andere wintergroene klimplant is Trachelospermum jasminoïdes (Toscaanse jasmijn) ook en bloeit in de zomer met geurende witte bloempjes.
Wat kwetsbaar dus, maar zeker de moeite om over een pergola of schutting te laten klimmen en zo wintergroen op hoogte te krijgen.

Hedera helix

© Oxalis tuinontwerpen

Tekst & afbeeldingen; Jeanne van Rijs Oxalis Tuinontwerpen

Deel 3 van deze serie verschijnt op zaterdag 16 januari

Mis geen bericht en ontvang een email notificatie voor een nieuw bericht

Gebruik het formulier hieronder om u in te schrijven. Afmelden kan bij elke email.

Andere berichten van Jeanne van Rijs

Jeanne van Rijs: In de winter ook genieten van je tuin?

Deel 1; spannende lijnen en vormen In de winter is je tuin vaak niet zo gezellig. Voeg daar grijsgrauw regenweer bij en je winterdipis al snel een feit. Ik wil je laten zien dat dat niet hoeft. Een wintertuin is natuurlijk altijd minderaantrekkelijk dan in de zomer, maar een saaie bruine en platgeslagen boel hoeft […]

Meest recente berichten

Steppetuin van Denver Botanic Garden

De Steppe-tuin van Denver Botanic Garden Openbaar groen is lang gezien als een groene massa, vaak werd er blokbeplanting gekozen. Het nieuwe openbaar groen heeft meestal een meer gemengde beplanting. Ook de aantrekkingskracht van de planten op een rijk dierenleven komt uitvoerig aan de beurt. Zoals voor vlinders, bijen en andere insecten, en wat te […]

Het tweede leven van zomerbloemen

Veel mensen zochten vorig jaar gezelligheid. (in plaats van corona) Er kan dan beter aan bloemen en planten worden gedacht. Planten in huis zorgen altijd voor verandering. Planten met bloei, eerst als bloeiers in de tuin en vervolgens gedroogd als droogbloemen. Het mooiste is als bij het zaaien al rekening gehouden wordt met deze eigenschap. […]

GO WILD! Joe Swift ontwerpt en maakt een bijentuin

De maand mei is de laatste ruim honderd jaar de maand waarin De Royal Horticulture Society groots uitpakt. Ontwerpers laten hun tuinontwerpen zien. Verder zijn er thematuinen van topdesigners zoals er dit jaar is van Joe Swift. Kwekers laten hun product zien, zowel bestaand als, nieuwe soorten. In de maand mei de RHS en BBC […]

Growing Memories – Tuin, en tuinplant trends 2022

GROWING MEMORIES KIJK OM JE HEEN,KIJK NAAR HET GRAS, DE HEESTERS, BOMEN DE DE PLANTEN. ADEM IN EN ADEM UIT. GA ZITTEN IN COMFORTABELE STOEL. EN NEEM PLAATST IN JE WINTERTUIN EN LACH SPONTAAN. Planten in grote potten, en stoelen in elke hoek. Geniet in stilte van je bak koffie. Plant Leucothoe Wees geduldig met […]

Uw Paradijs voor slechts €200.000

Een landelijke tendens laat zien dat er in de afgelopen 15 jaar een groot areaal, namelijk 250 Ha aan volkstuinen in ons land verloren is gegaan. Vaak zijn dit de grotere complexen in de Randstad die verloren zijn gegaan . Ook liepen het aantal bezoeken aan volkstuinen flink terug. Naast de recreatieve waarde heeft de […]

Ierse bezoektuin van de Insomniac Gardener

Als het om bezoektuinen gaat dan doet Ierland zeker qua schoonheid niet onder voor hun oosterburen, Engeland. Waar Ierland rijk is aan kastelen, zijn ook kasteeltuinen. Niet iedere kasteeltuin (net als in het VK) is echter de moeite. Onder andere de grotere tuinen bepalen de sfeer van de Ierse tuin. Tuinfotograaf Richard Murphy trekt er […]

HERINNERINGSBOMEN voor elke gelegenheid en elke tuin

Er is altijd wel een gelegenheid waarbij het aanplanten van een boom een houvast kan zijn en/of een emotionele betekenis kan hebben. Hierbij moet u denken aan gelegenheden zoals; Geboorte, overlijden, huwelijk of een jubileum. Soms wordt ook voor een boom gekozen vanwege de symboliek. Met zijn groei, de invloeden waar de boom aan bloot […]

Onze tuinen in de herfst en winter

Elke tuinier zou dit onmiddellijk beamen, tuinieren is vooruit kijken. Bloeiseizoenen worden zo lang mogelijk gerekt en wil je rekening houden met kleur, oogst en voeding voor de dieren (om de winter door te komen). Het liefst heeft de winter ook wat kleur, zoals groen van coniferen, oranje, goudgeel tot rode herfstkleuren en bruin van […]

Balkontuinen: Groene inspiratie op hoog niveau

Stedelingen zijn steeds vaker op zoek naar plekken, zowel binnen als buiten, om te kunnen vergroenen. De meeste van hen zijn doordrongen van de positieve werking die planten hebben op mensen. Er ontstaan groene wanden in de woningen, maar ook op het balkon komen steeds meer planten. Zelfs zo veel planten dat je kunt spreken […]

RHS Chelsea Flower Show 2021 Bulletin (5)

Na de tuinshow van 2019 en een puur digitale uitvoering in 2020 was er dit jaar weer een echte live-uitvoering van de RHS Chelsea Flower Show. Dit jaar zelfs ook met een digitale show, wat aardig begint te lijken op een blijvertje. Wat dit jaar, vanwege het uitstel door corona, een extra uitdaging aan de […]

Lelies maken het feest compleet

Lelies zijn zeer veelzijdige bloemen, de bloemgrootte, kleur, geur en bijvoorbeeld bloemvorm kunnen erg verschillen. Lelies worden allereerst onderverdeeld in verschillende typen, zoals; Aziaat, Oriëntaal, Trompet en de Longiflorum. Daarnaast zijn er tussen deze typen heel veel kruisingen. Deze vormen op hun beurt weer een groep met veel verschillende soorten. Om een paar voorbeelden te […]

Eén reactie op “Jeanne van Rijs: In de winter ook genieten van je tuin? Deel 2”